Eddy du Perron

Charles Edgar (Eddy) du Perron (1899–1940) was schrijver, dichter en criticus, en samen met Menno ter Braak het gezicht van het tijdschrift Forum. Zijn hoofdwerk is Het land van herkomst (1935), een autobiografische roman over zijn jeugd in Nederlands-Indië en zijn leven in Europa. Hij is ook bekend als de grote verdediger van Multatuli.

Leven

Du Perron werd op 2 november 1899 geboren in Meester Cornelis, nu Jatinegara, een deel van Jakarta. Hij groeide op als enig kind van een rijke familie van Franse afkomst die al generaties in Indië woonde. Op school deed hij het slecht, en hij voelde zich meer thuis in de wereld van boeken, films en avonturen.

In 1921 verhuisde het gezin naar Europa en vestigde zich in België. Du Perron leefde een tijd als bohemien in Parijs en Brussel, schreef experimentele poëzie en proza, en raakte bevriend met Franse schrijvers, onder wie André Malraux, die zijn roman La condition humaine aan hem opdroeg. In de loop der jaren slonk het familiekapitaal sterk, zodat hij later van zijn pen en van journalistiek werk moest leven.

Met Menno ter Braak en Maurice Roelants richtte hij in 1932 Forum op. In datzelfde jaar trouwde hij met Elisabeth de Roos. Van 1936 tot 1939 woonde hij opnieuw in Indië, waar hij kennismaakte met Indonesische nationalisten en kritischer naar het koloniale bestel ging kijken. Kort voor de oorlog keerde hij terug naar Nederland. Hij overleed op 14 mei 1940 in Bergen (Noord-Holland) aan een hartaanval, op dezelfde dag dat Ter Braak een einde aan zijn leven maakte.

Stijl en thema's

Du Perron schreef in een losse, spreektalige stijl die hij zelf 'parlando' noemde: alsof je tegen een vriend praat. Hij had een hekel aan opgeschroefde, plechtige literatuur. Het ging hem om de persoonlijkheid achter het werk, de 'vent'.

Zijn grote thema's zijn herinnering, identiteit en de vraag waar je thuishoort. In Het land van herkomst wisselen hoofdstukken over het leven van Arthur Ducroo in Parijs, rond 1930, af met herinneringen aan zijn jeugd in Indië. Zo ontstaat een portret van een man die tussen twee werelden staat. Het Indië dat hij beschrijft is levendig en zintuiglijk, maar ook gewelddadig en ongelijk.

Belangrijkste werken

Waarom lees je Du Perron nu nog?

Het land van herkomst is een van de belangrijkste Nederlandse boeken over Indië, geschreven door iemand die er geboren en getogen was. Het laat het koloniale leven van binnenuit zien, inclusief de verhoudingen tussen Europeanen, Indo-Europeanen en Indonesiërs. Voor wie zich verdiept in het koloniale verleden is het boek een rijke bron.

Ook zijn kritieken zijn nog leesbaar. In Uren met Dirk Coster maakte hij korte metten met een gevierde criticus van zijn tijd. Zijn levenslange inzet voor Multatuli, onder meer in De man van Lebak, heeft het beeld van die schrijver sterk bepaald.

Waar begin je?

Begin met Het land van herkomst. Het is een dik boek, maar je kunt het goed in delen lezen, omdat de hoofdstukken over Indië op zichzelf staan. Lees daarna een paar gedichten uit Parlando of de briefwisseling met Menno ter Braak, die laat zien hoe hecht en twistziek hun vriendschap was.

Wie meer Indische literatuur zoekt, kan verder met Hella Haasse en Oeroeg, of terug naar Louis Couperus en De stille kracht.

Du Perron lenen in de bibliotheek

Het land van herkomst is in veel bibliotheken te leen en wordt regelmatig herdrukt. Kijk ook of er een e-book beschikbaar is. Zijn andere werk en de briefwisselingen vind je in grotere bibliotheken of je kunt ze reserveren. Teksten en studies staan bovendien bij de DBNL.

Veelgestelde vragen

Waar gaat Het land van herkomst over?

Over Arthur Ducroo, een alter ego van Du Perron, die in Parijs terugdenkt aan zijn jeugd in Nederlands-Indië. Hoofdstukken over het heden en over het verleden wisselen elkaar af.

Wat was de band tussen Du Perron en Ter Braak?

Ze waren goede vrienden en richtten in 1932 samen het tijdschrift Forum op. Hun uitgebreide briefwisseling is later uitgegeven en geeft een goed beeld van het literaire leven in de jaren dertig.

Wanneer is Du Perron overleden?

Op 14 mei 1940 in Bergen (Noord-Holland), aan een hartaanval, enkele dagen na de Duitse inval in Nederland.