Leesclub
Inhoud
Een leesclub, ook wel leeskring genoemd, is een groep mensen die hetzelfde boek leest en daar samen over praat. Het is een van de beste manieren om meer en gevarieerder te lezen, omdat je boeken tegenkomt die je zelf niet had gekozen. Hieronder lees je hoe je er een vindt of begint, hoe je boeken kiest en hoe je een goed gesprek voert.
Een leesclub vinden
Er zijn verschillende manieren om bij een bestaande leesclub aan te sluiten:
- Via de bibliotheek. Veel bibliotheken hebben eigen leesclubs of weten welke groepen nieuwe leden zoeken. Rond campagnes als Heel Nederland Leest organiseren bibliotheken vaak eenmalige leeskringen, meestal gratis met aanmelding.
- Via de boekhandel. Sommige boekhandels organiseren leesclubs rond nieuwe titels.
- Via landelijke organisaties. Er zijn organisaties die leesclubs door het hele land begeleiden, vaak met een gespreksleider en een vaste literatuurlijst. Daar betaal je meestal contributie voor.
- Online. Op leesplatforms en sociale media bestaan leesclubs die online bijeenkomen of in een chatgroep discussiëren.
- Via je werk, buurt of vriendenkring. De meeste leesclubs zijn informeel en ontstaan in een kleine kring.
Zelf een leesclub beginnen
Een eigen leesclub opzetten is niet moeilijk. Een paar praktische keuzes:
| Vraag | Advies |
|---|---|
| Hoeveel leden? | Zes tot tien is ideaal: genoeg voor verschillende meningen, klein genoeg om iedereen aan het woord te laten |
| Hoe vaak? | Eens per vier tot zes weken geeft genoeg tijd om het boek te lezen |
| Waar? | Om de beurt bij iemand thuis, in een café of in een ruimte van de bibliotheek |
| Wie leidt het gesprek? | Rouleer: wie het boek heeft voorgesteld, bereidt de vragen voor |
| Hoe lang? | Anderhalf tot twee uur, inclusief bijpraten |
Spreek ook af hoe jullie omgaan met leden die het boek niet uit hebben. De meeste clubs laten iedereen gewoon komen, maar verklappen dan wel het einde.
Boeken kiezen
De boekkeuze bepaalt voor een groot deel het succes van de avond. Boeken die goed werken in een leesclub hebben meestal:
- Morele dilemma's waar je verschillend over kunt denken;
- Personages die niet eenduidig zijn, met motieven die je kunt bespreken;
- Een open einde of een verrassende wending;
- Een niet te grote omvang, zodat iedereen het in een paar weken kan lezen.
Een goede strategie is afwisselen: een recente roman, bijvoorbeeld van de shortlist van de Libris Literatuur Prijs, dan een vertaalde roman, dan een klassieker. Nederlandse klassiekers als De avonden van Gerard Reve of De aanslag van Harry Mulisch zijn dankbare boeken om opnieuw te lezen met een groep. Meer tips staan bij boeken kiezen.
Leeskringpakketten van de bibliotheek
Een groot praktisch probleem van leesclubs is dat iedereen tegelijk hetzelfde boek nodig heeft. Veel bibliotheken lossen dat op met leeskringpakketten: een set van meerdere exemplaren van één titel, vaak met een leesgids of gespreksvragen. Je leent zo'n pakket meestal voor een langere periode en betaalt er een vast bedrag voor. Of je bibliotheek dit aanbiedt en wat het kost, verschilt per bibliotheek. Je kunt ook losse exemplaren reserveren of kijken of het boek als e-book in de online bibliotheek staat.
Een goed gesprek voeren
Begin met een rondje waarin iedereen kort zegt wat hij of zij van het boek vond, met een cijfer of in één zin. Dat geeft meteen richting aan het gesprek. Daarna kun je verdiepen met vragen als:
- Welk personage begreep je het best, en welk het minst?
- Welke scène bleef het langst bij je hangen?
- Wat wilde de schrijver volgens jou zeggen?
- Hoe zou het verhaal anders zijn als het nu of ergens anders speelde?
- Zou je het boek aanraden, en aan wie?
Een tip: laat verschillende meningen bestaan. Een leesclub is geen examen, en de leukste avonden zijn vaak die waarin de meningen het verst uiteenlopen.
Veelgestelde vragen
Hoeveel mensen moeten er in een leesclub?
Zes tot tien leden werkt in de praktijk het best. Met minder mensen valt een avond snel uit als er een paar niet kunnen, met meer mensen komt niet iedereen aan het woord.
Wat is een leeskringpakket?
Een set van meerdere exemplaren van hetzelfde boek, vaak met gespreksvragen, die je als groep kunt lenen bij de bibliotheek. Het aanbod en de kosten verschillen per bibliotheek.
Moet je het boek uitgelezen hebben?
Het is wel zo prettig, maar de meeste leesclubs vinden het geen probleem als iemand het boek niet uit heeft. Houd er wel rekening mee dat het einde besproken wordt.
Welk boek is goed voor een eerste bijeenkomst?
Kies een toegankelijk boek met een duidelijk dilemma, niet te dik. Een recente prijswinnaar of het boek van Heel Nederland Leest is een veilige keuze.
Bijgewerkt: