Tommy Wieringa

Tommy Wieringa (1967) brak in 2005 door met Joe Speedboot, een roman over vriendschap en jongensdromen in een dorp in de Achterhoek. Daarna won hij de Libris Literatuur Prijs met Dit zijn de namen (2012) en schreef hij onder meer De heilige Rita en Nirwana. Hij staat bekend om zijn zinnelijke, beeldende proza.

Leven

Tommy David Wieringa werd op 20 mei 1967 geboren in Goor, in Overijssel. Hij debuteerde in 1995 met de roman Dormantique's manco. Zijn tweede roman, Alles over Tristan (2002), won de Halewijnprijs, maar een groot publiek bereikte hij pas met Joe Speedboot (2005). Dat boek kreeg de F. Bordewijk-prijs en werd een grote bestseller.

Naast romans schrijft Wieringa reisverhalen, verhalen en columns. In de jaren na Joe Speedboot volgden Caesarion (2009) en Dit zijn de namen (2012), dat in 2013 zowel de Libris Literatuur Prijs als de Prijs van de Lezersjury van de Gouden Uil won. Met De heilige Rita (2017) keerde hij terug naar het oosten van het land. In 2023 verscheen Nirwana, in 2024 het non-fictieboek Konvooi en in 2025 Optimisme zonder hoop. Hij zet zich ook publiekelijk in voor Oekraïne.

Stijl en thema's

Wieringa schrijft rijk en ritmisch proza, met veel aandacht voor het lichaam, het landschap en de taal van gewone mensen. Hij heeft een voorliefde voor buitenstaanders: een gehandicapte jongen die alles observeert, een vluchteling, een man die achterblijft in een dorp dat leegloopt.

Een terugkerend thema is de provincie: het verdwijnen van het oude plattelandsleven, kerken die sluiten, jongeren die vertrekken. Ook migratie en de botsing tussen culturen komen steeds terug. Dit zijn de namen volgt een groep vluchtelingen die door een eindeloze steppe trekt, en een politiecommissaris in een grensstad die zijn Joodse wortels ontdekt. Zijn werk heeft een bijbelse, soms mythische ondertoon, ook als het over een hedendaags Nederlands dorp gaat.

Belangrijkste werken

Meer achtergrond bij dat boek staat op de pagina over Joe Speedboot. Een overzicht van de Libris Literatuur Prijs en andere bekroningen vind je bij de literaire prijzen.

Waar begin je?

• Instappen: Joe Speedboot. Toegankelijk, grappig en ontroerend, en een veelgekozen boek voor de lijst op de middelbare school.
• Daarna: De heilige Rita, over een man van middelbare leeftijd die met zijn vader in een vergeten grensdorp woont. Voor lezers die van Joe Speedboot hielden, maar iets melancholiekers zoeken.
• Ambitieuzer: Dit zijn de namen. Een groter, mythisch verhaal met meerdere verhaallijnen.
• Kort: De dood van Murat Idrissi, een novelle over twee jonge vrouwen die een Marokkaanse jongen het land in willen smokkelen.

Zijn boeken zijn populair bij leesclubs, omdat ze veel gespreksstof bieden over plattelandsleven en migratie; tips daarvoor staan bij de leesclub. Lezers van Wieringa waarderen vaak ook Gerbrand Bakker en Jan Siebelink.

Tommy Wieringa in de bibliotheek

Zijn romans staan in vrijwel elke bibliotheek, vaak ook in leesclubsets. Veel titels zijn ook digitaal verschenen; kijk bij e-books lenen bij de online bibliotheek of bij de luisterboeken welke titels op dit moment te leen zijn. Van nieuwe titels heeft de bibliotheek in de eerste maanden vaak een wachtlijst.

Veelgestelde vragen

Waar gaat Joe Speedboot over?

Het boek wordt verteld door Fransje Hermans, een jongen die na een ongeluk in een rolstoel zit en nauwelijks kan praten. Hij kijkt vol bewondering naar zijn vriend Joe, de wildste jongen van het dorp Lomark, die een vliegtuig bouwt.

Welke prijzen won Tommy Wieringa?

Onder meer de Halewijnprijs (2002), de F. Bordewijk-prijs (2006) voor Joe Speedboot, en in 2013 de Libris Literatuur Prijs en de Prijs van de Lezersjury van de Gouden Uil voor Dit zijn de namen.

Is Joe Speedboot geschikt voor de leeslijst?

Ja, het boek wordt veel gelezen voor de literatuurlijst in de bovenbouw van havo en vwo. Het is toegankelijk geschreven en biedt veel om over te schrijven.

Wat is het nieuwste boek van Tommy Wieringa?

Na de roman Nirwana (2023) verschenen het non-fictieboek Konvooi (2024) en Optimisme zonder hoop (2025).