Gerbrand Bakker

Gerbrand Bakker (1962) debuteerde als romanschrijver in 2006 met Boven is het stil, een stille roman over een boer die zijn stervende vader verzorgt. De Engelse vertaling, The Twin, won in 2010 de International IMPAC Dublin Literary Award, een van de grootste literaire prijzen ter wereld. Bakker is ook gediplomeerd hovenier, en dat is in zijn boeken te merken.

Leven

Gerbrand Bakker werd op 28 april 1962 geboren in Wieringerwaard, in de kop van Noord-Holland, en groeide op op het platteland. Hij studeerde Nederlandse taal- en letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam en werkte lange tijd als ondertitelaar voor televisie. Later haalde hij zijn diploma als hovenier en werkte hij in tuinen; ook gaf hij les als schaatsinstructeur. Sinds 2007 schrijft hij columns voor De Groene Amsterdammer.

Boven is het stil won in Nederland de Gouden Ezelsoor, de Debutantenprijs en de Boekdelenprijs. Na het succes van de Engelse vertaling werden zijn boeken in veel talen vertaald. In 2013 werd het boek verfilmd door Nanouk Leopold. Ook zijn tweede grote roman, De omweg (2010), werd internationaal opgemerkt: de Engelse vertaling Ten White Geese won in 2013 de Independent Foreign Fiction Prize.

Hij schreef ook openhartig over zijn eigen leven, onder meer over depressie, in dagboekachtige boeken als Jasper en zijn knecht (2016), Knecht, alleen (2020) en Moeder, na vader (2023). In 2022 verscheen de roman De kapperszoon, en in 2025 volgden Aan mij heb je niks en Boedel.

Stijl en thema's

Bakker schrijft sober, precies en met veel stilte. Zijn zinnen zijn kort, zijn personages praten weinig, en juist in wat ze niet zeggen zit de spanning. Hij beschrijft het platteland, het weer, de dieren en het werk op het erf zonder romantiek, maar met grote aandacht.

Eenzaamheid, rouw en het onvermogen om gevoelens te uiten zijn zijn grote thema's. In Boven is het stil verzorgt Helmer van Wonderen op een boerderij in Waterland zijn vader, die boven ligt te sterven. Helmer had het bedrijf nooit willen overnemen; dat moest zijn tweelingbroer doen, die jong verongelukte. Langzaam neemt Helmer zijn eigen leven terug. In De omweg trekt een Nederlandse vrouw zich terug op een afgelegen boerderij in Wales, en blijft lang onduidelijk waarvoor ze vlucht.

Belangrijkste werken

Meer over de IMPAC-prijs, de Gouden Ezelsoor en andere bekroningen lees je bij de literaire prijzen.

Waar begin je?

• Instappen: Boven is het stil. Rustig, ontroerend en met een droge humor die je niet verwacht. Een veelgelezen boek voor de literatuurlijst.
• Daarna: De omweg, iets geheimzinniger en ingetogen spannend.
• Voor wie zijn persoon wil leren kennen: Jasper en zijn knecht, het dagboek over zijn leven met zijn hond in de Eifel, en Knecht, alleen.
• Recent: De kapperszoon, over een man wiens vader omkwam bij een vliegtuigramp.

Zijn werk is populair bij leesclubs, juist omdat er zoveel tussen de regels staat. Wie van zijn stille, landelijke romans houdt, leest ook graag Tommy Wieringa of Jan Siebelink.

Gerbrand Bakker in de bibliotheek

Boven is het stil staat in vrijwel elke bibliotheek, vaak in meerdere exemplaren en ook in vertalingen. Zijn andere romans en dagboekboeken zijn eveneens breed verkrijgbaar. Digitaal kun je zijn werk vinden via e-books lenen bij de online bibliotheek, en een deel is als luisterboek verschenen; zijn sobere stijl leent zich goed om te beluisteren.

Veelgestelde vragen

Waar gaat Boven is het stil over?

Over Helmer, een boer in Waterland die zijn bedlegerige vader naar boven verhuist en voor hem zorgt. Hij denkt terug aan zijn tweelingbroer Henk, die jong verongelukte, en aan het leven dat hij nooit heeft kunnen kiezen.

Welke internationale prijs won Gerbrand Bakker?

De Engelse vertaling van Boven is het stil, The Twin, won in 2010 de International IMPAC Dublin Literary Award. In 2013 won Ten White Geese (De omweg) de Independent Foreign Fiction Prize.

Is Boven is het stil verfilmd?

Ja, in 2013 door regisseur Nanouk Leopold, onder de titel Boven is het stil.

Is Gerbrand Bakker echt hovenier?

Ja. Hij haalde een hoveniersdiploma en werkte jarenlang in tuinen naast het schrijven. Die kennis van planten en het buitenleven is in zijn boeken goed te merken.