Herman de Coninck

Herman de Coninck (1944–1997) was een Vlaamse dichter, essayist en journalist. Met zijn debuut De lenige liefde (1969) bereikte hij een publiek dat normaal nooit poëzie las. Hij schreef helder, ironisch en ontroerend over liefde, verlies en het gewone leven, en wordt daarom vaak de dichter genoemd die Vlaanderen poëzie leerde lezen.

Leven

Herman August Paul De Coninck werd op 21 februari 1944 geboren in Mechelen. Hij studeerde Germaanse filologie aan de Katholieke Universiteit Leuven en studeerde in 1966 af. Daarna was hij enkele jaren leraar.

In 1969 verscheen De lenige liefde. De bundel was een groot succes, ongebruikelijk voor poëzie, en won de Yang-prijs. Rond die tijd ging De Coninck aan de slag bij het Vlaamse weekblad Humo, waar hij zo'n dertien jaar redacteur was. Hij schreef er onder meer opvallende interviews met sporters. In 1983 werd hij hoofdredacteur van het Nieuw Wereldtijdschrift, dat hij omvormde tot een blad waarin literatuur en journalistiek samenkwamen.

Hij publiceerde verschillende dichtbundels en essaybundels over poëzie. In 1986 kreeg hij de Jan Campert-prijs, en in 1996 de Vlaamse Cultuurprijs voor Kritiek en Essay. Op 22 mei 1997 overleed hij onverwacht tijdens een verblijf in Lissabon. Hij werd 53 jaar en is begraven op de begraafplaats Schoonselhof in Antwerpen. Zijn laatste bundel, Vingerafdrukken, verscheen in hetzelfde jaar.

Stijl en thema's

De Coninck schreef in reactie op de experimentele, soms ontoegankelijke poëzie van de generatie voor hem. Hij hoorde bij de stroming die later het nieuw realisme werd genoemd: gedichten over herkenbare dingen in gewone taal, met beelden die je meteen ziet. Zijn verzen zijn kort, vaak losjes rijmend, met een speelse ironie die het sentiment op afstand houdt.

Liefde is zijn grote onderwerp, in al haar vormen: verliefdheid, huwelijk, sleur en verlies. In De lenige liefde is dat speels en erotisch. Later werk, vooral Met een klank van hobo (1980) en De hectaren van het geheugen (1985), is weemoediger. Daarin spelen afscheid, rouw en het verstrijken van de tijd een grote rol. In Enkelvoud (1991) en Vingerafdrukken gaat hij verder met het zoeken naar vorm voor verdriet en herinnering.

Naast dichter was De Coninck een invloedrijk criticus. In zijn essays legde hij op een toegankelijke manier uit hoe gedichten werken. Die combinatie van eigen werk en uitleg maakte hem tot een belangrijke ambassadeur van de poëzie in Vlaanderen en Nederland. Verwante dichters in Nederland zijn Rutger Kopland en Judith Herzberg, die ook helder en ingetogen schrijven.

Belangrijkste werken

Na zijn dood verscheen zijn verzamelde poëzie in één band onder de titel De gedichten. Sinds 2007 wordt de Herman de Coninckprijs uitgereikt voor de beste Nederlandstalige dichtbundel.

Waar begin je?

• Instappen: De gedichten, de verzamelde poëzie. Blader erin en lees de korte liefdesgedichten uit De lenige liefde.
• Het rijpere werk: Met een klank van hobo en De hectaren van het geheugen, waarin humor en verdriet samengaan.
• Over poëzie: zijn essays, voor wie wil leren hoe je een gedicht leest.

Meer tips over het lezen van gedichten vind je op de pagina poëzie lezen. Wil je verder in de Vlaamse poëzie, ga dan terug naar Paul van Ostaijen en Guido Gezelle, of lees de gedichten van Hugo Claus.

Herman de Coninck in de bibliotheek

De verzamelde gedichten en losse bundels staan in de meeste bibliotheken in de poëzieafdeling. Dichtbundels zijn vaak dun en snel uitgelezen, dus je kunt makkelijk verschillende titels tegelijk lenen. Kijk ook bij e-books lenen of zijn werk digitaal beschikbaar is. Een overzicht van poëzieprijzen en andere onderscheidingen staat bij de literaire prijzen.

Veelgestelde vragen

Wat is de bekendste bundel van Herman de Coninck?

De lenige liefde (1969), zijn debuut. Het werd een bestseller en maakte hem in één keer bekend.

Waar is Herman de Coninck overleden?

In Lissabon, op 22 mei 1997. Hij overleed daar onverwacht, 53 jaar oud.

Wat is de Herman de Coninckprijs?

Een Vlaamse poëzieprijs die sinds 2007 wordt toegekend aan de beste Nederlandstalige dichtbundel van het jaar.

Is de poëzie van Herman de Coninck moeilijk?

Nee. Hij schreef in gewone taal over herkenbare onderwerpen en is juist een goede dichter om mee te beginnen.