F. Springer

F. Springer (1932–2011) was het pseudoniem van Carel Jan Schneider, een Nederlandse diplomaat die naast zijn werk een reeks melancholieke, geestige romans schreef. Zijn boeken spelen op de plekken waar hij gestationeerd was: Nieuw-Guinea, New York, Bangkok, Teheran, Angola en Oost-Berlijn. Bekende titels zijn Bougainville (1981) en Teheran, een zwanezang (1991).

Leven

Carel Johannes Schneider werd op 15 januari 1932 geboren in Batavia, het huidige Jakarta, in Nederlands-Indië. Hij groeide op in Indië en kwam later naar Nederland. Van 1958 tot 1962 was hij ambtenaar in Nederlands-Nieuw-Guinea, de laatste Nederlandse kolonie in de regio. Die periode leverde het materiaal voor zijn debuut, de verhalenbundel Bericht uit Hollandia (1962).

Daarna ging hij in diplomatieke dienst. Hij werkte onder meer in New York, Bangkok, Brussel en Dhaka. Van 1978 tot 1979 was hij in Teheran, waar hij de Iraanse revolutie meemaakte. Daarna werd hij de eerste Nederlandse ambassadeur in Angola, was hij permanent vertegenwoordiger bij de Raad van Europa in Straatsburg en van 1985 tot 1989 ambassadeur in Oost-Berlijn. In 1989 ging hij met pensioen.

Hij woonde zijn laatste jaren in Den Haag, waar hij op 7 november 2011 overleed.

Stijl en thema's

Springer schreef lichtvoetig, ironisch en precies, met een ondertoon van weemoed. Zijn hoofdpersonen zijn vaak Nederlanders in het buitenland: diplomaten, ambtenaren en zwervers die er niet helemaal bij horen, waar ze ook zijn. Ze kijken terug op een verloren jeugd of een verloren liefde, en op een wereld die verdwenen is.

Het verleden in Indië en Nieuw-Guinea speelt in veel boeken mee. Bougainville (1981) gaat over vriendschap, herinnering en het einde van het koloniale tijdperk, met Indië en Nieuw-Guinea als achtergrond. Quissama (1985) speelt in Angola, Teheran, een zwanezang (1991) in het Iran van vlak voor en tijdens de revolutie.

Springer kende de diplomatieke wereld van binnenuit en beschreef die met droge humor: de recepties, de protocollen en de eenzaamheid achter de façade. Tegelijk zijn zijn boeken ook verhalen over grote historische momenten, gezien door de ogen van een toeschouwer die er net naast staat.

Belangrijkste werken

De titels laten goed zien hoe zijn leven en zijn werk samenvielen: bijna elke standplaats leverde een boek op.

Prijzen

Springer kreeg in 1982 de Ferdinand Bordewijkprijs voor Bougainville en in 1995 de Constantijn Huygensprijs voor zijn hele oeuvre. Een overzicht van Nederlandse literaire onderscheidingen vind je bij de literaire prijzen.

Waar begin je?

• Instappen: Bougainville. Zijn bekendste en meest bekroonde roman, met alle thema's die zijn werk kenmerken.
• Kort: Sterremeer, een novelle die je in een avond leest.
• Geschiedenis van dichtbij: Teheran, een zwanezang, als je wilt lezen hoe een diplomaat de Iraanse revolutie van dichtbij beleefde.

Wie van Springer houdt, kan verder met A. Alberts, die ook ambtenaar was en met dezelfde ironische afstand over Indië schreef. Ook Hella Haasse, met Oeroeg, en Eddy du Perron horen bij de Nederlandse literatuur over Indië.

F. Springer in de bibliotheek

Veel bibliotheken hebben zijn bekendste romans in de collectie. Ontbreekt een titel in jouw vestiging, dan kun je hem reserveren. Kijk ook bij de e-books van de online bibliotheek of er een digitale versie te leen is.

Veelgestelde vragen

Wie was F. Springer?

F. Springer was het pseudoniem van Carel Jan Schneider (1932–2011), een Nederlandse diplomaat die onder meer ambassadeur was in Angola en Oost-Berlijn. Onder die schuilnaam schreef hij romans en verhalen.

Waar gaat Bougainville over?

Het is een roman over vriendschap en herinnering, die deels in Nederlands-Indië en Nieuw-Guinea speelt en het verdwijnen van een koloniale wereld laat zien. Het boek kreeg in 1982 de Ferdinand Bordewijkprijs.

Welke prijzen won F. Springer?

De Ferdinand Bordewijkprijs (1982) voor Bougainville en de Constantijn Huygensprijs (1995) voor zijn gehele oeuvre.

Waar werd F. Springer geboren?

In Batavia, het huidige Jakarta, op 15 januari 1932.