Anne Provoost

Anne Provoost (1964) is een Vlaamse schrijver van jeugdromans, romans voor volwassenen en essays. Haar bekendste boek is Vallen (1994), een roman over een jongen die tijdens een zomer in een Vlaams dorp in aanraking komt met extreemrechts gedachtegoed. Het boek won zowel in Vlaanderen als in Nederland grote prijzen en werd in 2001 verfilmd. Provoost schrijft over morele keuzes, geloof en geweld, vaak vanuit het perspectief van jongeren.

Leven

Anne Provoost werd op 26 juli 1964 geboren in Poperinge, in West-Vlaanderen. Ze studeerde Germaanse talen in Kortrijk en Leuven en volgde daarna nog een jaar pedagogische wetenschappen.

In 1990 debuteerde ze met de jeugdroman Mijn tante is een grindewal, die in 1991 de Boekenleeuw kreeg, de belangrijkste Vlaamse prijs voor jeugdliteratuur. Haar tweede roman, Vallen (1994), maakte haar in één klap bekend. Het boek kreeg in 1995 de Boekenleeuw, de Woutertje Pieterse Prijs en de Gouden Uil voor jeugdliteratuur. Ook De roos en het zwijn (1997) en De arkvaarders (2001) werden bekroond, onder meer met de Gouden Zoen, de Nederlandse prijs voor het beste boek voor tieners.

Daarna verbreedde ze haar werk naar boeken voor volwassenen en essays. In de zon kijken (2007) en Beminde ongelovigen (2008) verschenen voor een volwassen publiek. Later debuteerde ze als dichter met Krop (2022), gevolgd door Decem (2024), een bundel over een jonge vluchteling die zich moet verantwoorden tegenover een asielambtenaar. Daarnaast schrijft ze essays over literatuur, jeugdliteratuur en geloof.

Stijl en thema's

Provoost schrijft helder en spannend, maar haar boeken zijn geen lichte kost. Ze laat jongeren kennismaken met grote vragen: wat doe je als iemand van wie je houdt verkeerde ideeën heeft? Mag je je eigen geweten volgen tegen je familie in? Waar ligt de grens tussen geloof en fanatisme?

In Vallen brengt Lucas de zomer door in het dorp van zijn overleden grootvader. Hij ontdekt duistere geheimen uit het verleden van zijn familie en raakt bevriend met jongeren die extreemrechtse ideeën aanhangen. Het boek laat zien hoe makkelijk iemand meegaat in een groep. In De arkvaarders hervertelt ze het verhaal van de zondvloed vanuit het perspectief van een meisje, Re Jana, wier familie naar de man trekt die een groot schip bouwt. Het boek stelt vragen over uitverkiezing en wie er gered wordt.

Haar boeken worden vaak genoemd als voorbeeld van crossover-literatuur: geschreven voor jongeren, maar evengoed gelezen door volwassenen.

Belangrijkste werken

Vallen werd in 2001 verfilmd door de Vlaamse regisseur Hans Herbots, in een Engelstalige versie. Haar jeugdboeken zijn in meerdere talen vertaald.

Waar begin je?

• Vanaf 14 jaar: Vallen. Spannend en confronterend, en een goede keuze voor een boekverslag over vooroordelen en extremisme.
• Vanaf 14 jaar: De arkvaarders, voor lezers die van herschreven mythen en Bijbelverhalen houden.
• Voor volwassenen: In de zon kijken, of haar dichtbundels Krop en Decem.

Meer boeken voor deze leeftijd vind je bij de young adult-boeken. Verwante schrijvers zijn Bart Moeyaert uit Vlaanderen en Guus Kuijer uit Nederland, die ook voor jongeren over grote morele vragen schrijven.

Anne Provoost in de bibliotheek

Vallen en De arkvaarders staan in de meeste bibliotheken, zowel in de jeugdafdeling als bij de boeken voor jongeren. Omdat Vallen veel op scholen wordt gelezen, kan het druk zijn; reserveren helpt. Kijk ook bij e-books lenen voor digitale edities. Een overzicht van de jeugdboekenprijzen die zij won, staat bij de literaire prijzen.

Veelgestelde vragen

Waar gaat Vallen van Anne Provoost over?

Over Lucas, die na de dood van zijn grootvader een zomer in diens dorp doorbrengt. Hij ontdekt geheimen uit het familieverleden en raakt betrokken bij een groep jongeren met extreemrechtse ideeën.

Voor welke leeftijd is Vallen?

Het boek is geschreven voor jongeren vanaf ongeveer 14 jaar en wordt ook door volwassenen gelezen.

Welke prijzen won Anne Provoost?

Onder meer drie keer de Boekenleeuw, de Woutertje Pieterse Prijs en de Gouden Uil (beide voor Vallen), en twee keer de Gouden Zoen.

Is Vallen verfilmd?

Ja, in 2001 door Hans Herbots, als Engelstalige film onder de titel Falling.