Bibliotheken in Friesland (Fryslân)
Inhoud
Friesland telt vijf bibliotheekorganisaties, die samen alle 18 gemeenten bedienen. De grootste stad, Leeuwarden, heeft dbieb, met de centrale bibliotheek in de voormalige gevangenis Blokhuispoort. Het noorden en de Waddeneilanden vallen onder Bibliotheken Noord Fryslân, het zuidwesten onder Bibliotheken Mar en Fean, het zuidoosten onder De Bibliotheek Zuidoost Fryslân en Drachten heeft een eigen bibliotheek.
Welke bibliotheek hoort bij jouw gemeente?
| Gemeente | Bibliotheekorganisatie |
|---|---|
| Leeuwarden, Tytsjerksteradiel | dbieb (Bibliotheken Midden-Fryslân) |
| Noardeast-Fryslân, Dantumadiel, Achtkarspelen, Waadhoeke, Harlingen | Bibliotheken Noord Fryslân |
| Ameland, Schiermonnikoog, Terschelling, Vlieland | Bibliotheken Noord Fryslân |
| Súdwest-Fryslân, De Fryske Marren (Joure, Lemmer, Balk, Sint Nicolaasga), Heerenveen | Bibliotheken Mar en Fean |
| Opsterland, Ooststellingwerf, Weststellingwerf | De Bibliotheek Zuidoost Fryslân |
| Smallingerland | Bibliotheek Drachten / Smallingerland |
Zoek je een bepaalde stad, dan helpen deze pagina's verder: Sneek, Heerenveen en Dokkum.
Samenwerking: het Fries Bibliotheken Netwerk en Fers
De vijf Friese basisbibliotheken werken samen in het Fries Bibliotheken Netwerk, samen met Fers. Fers is een ondersteuningsorganisatie voor de culturele en sociale sector in Fryslân. Voor de bibliotheken regelt Fers onder meer gedeelde diensten zoals ICT, HR, financiën en het vervoer van boeken tussen de vestigingen. Daardoor kun je een boek uit een andere Friese bibliotheek reserveren en dichtbij ophalen. Bij Mar en Fean is reserveren binnen Friesland gratis en kun je geleende materialen in elke Friese bibliotheek terugbrengen.
Hoe deze provinciale steunfuncties landelijk zijn geregeld, lees je bij provinciale serviceorganisaties en het bibliotheekstelsel.
Fries lezen in de bibliotheek
Friesland is tweetalig, en dat zie je terug in de bibliotheek. Fers ondersteunt projecten om het lezen in het Fries te stimuleren, zoals het Fries Leesoffensief, Leen een Fries en Friestalige voorleesfilmpjes. Friestalige boeken vind je in de catalogus van je bibliotheek; vraag in je vestiging naar het aanbod voor kinderen en volwassenen. Tips voor jonge kinderen staan bij voorlezen.
Lid worden en kosten
Kinderen en jongeren tot en met 17 jaar zijn bij alle Friese bibliotheken die we hebben gecontroleerd gratis lid. Daarboven verschillen de regels. Bibliotheken Noord Fryslân heeft een gratis Start-abonnement voor 18 tot 30 jaar, en Mar en Fean een gratis jongerenabonnement voor inwoners van Heerenveen tot 27 jaar. Een basisabonnement voor volwassenen kost in 2026 als indicatie zo'n 53 tot 58 euro per jaar. Kijk altijd op de site van je eigen bibliotheek, en lees bij kosten van een lidmaatschap hoe tarieven tot stand komen.
Veelgestelde vragen
Hoeveel bibliotheekorganisaties heeft Friesland?
Vijf: dbieb, Bibliotheken Noord Fryslân, Bibliotheken Mar en Fean, De Bibliotheek Zuidoost Fryslân en Bibliotheek Drachten / Smallingerland. Samen bedienen ze alle 18 Friese gemeenten.
Hebben de Waddeneilanden een bibliotheek?
Ja. Ameland, Schiermonnikoog, Terschelling en Vlieland hebben elk een vestiging van Bibliotheken Noord Fryslân, en Ameland en Terschelling hebben daarnaast een biebpunt.
Kan ik Friestalige boeken lenen?
Ja, Friese bibliotheken hebben Friestalige boeken in de collectie. Zoek in de catalogus van je eigen bibliotheek of vraag ernaar in de vestiging.
Bibliotheekorganisaties
- LeeuwardenDe bibliotheek in Leeuwarden heet dbieb en zit in de voormalige gevangenis Blokhuispoort. Vestigingen in Leeuwarden en Tytsjerksteradiel, abonnementen en tips.
- Noord FryslânBibliotheken Noord Fryslân heeft 17 vestigingen in Noord-Friesland en op alle vier Friese Waddeneilanden. Werkgebied, gratis Start-abonnement en tips.
- Mar en FeanBibliotheken Mar en Fean heeft 12 locaties in Súdwest-Fryslân, De Fryske Marren en Heerenveen. Vestigingen, de Mienskipsbibliotheek en abonnementen in 2026.
- Zuidoost FryslânDe Bibliotheek Zuidoost Fryslân heeft acht vestigingen in Opsterland, Ooststellingwerf en Weststellingwerf, met een MakerLab, zadenbibliotheek en zelfbedieningsuren.
- DrachtenBibliotheek Drachten is de zelfstandige bibliotheek van de gemeente Smallingerland. Eén centrale vestiging, leesconsulenten op scholen, abonnementen en diensten.
Plaatsen
- SneekDe bibliotheek in Sneek is een vestiging van Bibliotheken Mar en Fean, aan de Wijde Noorderhorne. Diensten, maakplaats, abonnementen en vestigingen in Súdwest-Fryslân.
- HeerenveenBibliotheek Heerenveen is een vestiging van Mar en Fean aan het Burgemeester Kuperusplein. Gratis jongerenabonnement tot 27 jaar, maakplaats en dorpsvestigingen.
- DokkumDe bibliotheek in Dokkum is een vestiging van Bibliotheken Noord Fryslân aan de Brokmui, met het Streekarchief en een ING Servicepunt. Diensten en abonnementen.
- WaddeneilandenAmeland, Schiermonnikoog, Terschelling en Vlieland hebben elk een bibliotheek van Bibliotheken Noord Fryslân. Vestigingen, biebpunten en lenen als toerist.
- BolswardDe bibliotheek in Bolsward zit in het oude stadhuis, cultureel centrum De Tiid, en hoort bij Mar en Fean. Over het gebouw, het OV-servicepunt en lid worden.
- FranekerDe bibliotheek in Franeker aan het Sint Martiniplantsoen hoort bij Bibliotheken Noord Fryslân. Over de vestiging, de oude academiebibliotheek en lid worden.
- HarlingenDe bibliotheek in Harlingen aan de Voorstraat hoort bij Bibliotheken Noord Fryslân. Over Vestdijk, de Anton Wachterprijs, het literaire festival en het ING Servicepunt.
Bijgewerkt: